Tarih
Beyşehir havzasının kronolojik tarihi.
Alt kategoriler
TarihöncesiNeolitik ve Tunç Çağı yerleşmeleri.3 maddeAntik ÇağHitit, Helenistik, Roma ve Bizans izleri.9 maddeDevletler ve beyliklerHavzada yönetim kuran veya hâkimiyet için mücadele eden devletler ve beylikler.3 maddeOrta Çağ Beyşehir’iSelçuklu ve beylikler tarihi ile anıtları.24 maddeOsmanlı dönemiYönetim, nüfus ve toplumsal değişim.7 maddeYakın dönemYirminci yüzyıl ve sonraki dönüşümler.15 madde
Bu kategorideki maddeler
60 madde
TarihBeyşehir tarihiBeyşehir havzası, Neolitik höyüklerden günümüz ilçesine uzanan yerleşim, su yönetimi ve siyasal değişim tarihini barındırır.TarihBeyşehirBeyşehir, Konya ilinde Beyşehir Gölü’nün güneydoğu kıyısında yer alan kent ve ilçedir.Peyzaj ve gölBeyşehir GölüBeyşehir Gölü, bölgenin yerleşimini, ulaşımını, çalışma hayatını ve su politikasını şekillendirmiş tatlı su gölüdür.TarihöncesiErbaba HöyükErbaba, Beyşehir Gölü’nün doğu kıyısı yakınında kazılarla tanınan Neolitik yerleşim höyüğüdür.TarihöncesiSüberde HöyükSüberde, kazıları erken köy yaşamını aydınlatan Beyşehir–Suğla havzası tarihöncesi yerleşimidir.TarihöncesiBeyşehir havzasında Tunç ÇağıYerleşim araştırmaları ile Hitit anıtları, göl çevresindeki birbirinden farklı Tunç Çağı geçmişlerini ortaya koyar.Antik ÇağEflatunpınarEflatunpınar, kabartma heykelle suyu tek mimari düzende birleştiren Beyşehir yakınındaki Geç Tunç Çağı Hitit kutsal su alanıdır.Antik ÇağFasıllar AnıtıFasıllar Anıtı, Fasıllar Mahallesi yakınında tek kaya kütlesine işlenmiş büyük Hitit dönemi kabartmasıdır.Antik ÇağAntik Çağ’da Beyşehir havzasıAntik Beyşehir, bugünkü kentle özdeş tek şehir değil, göl çevresindeki topluluklar ve yollar bütünüydü.Antik ÇağPappa ve YunuslarGeniş Beyşehir çevresindeki Yunuslar, araştırmalarda antik Pappa yerleşimiyle ilişkilendirilir.Antik ÇağYunuslar Herakles LahdiYunuslar’da bulunan Roma lahdi, Herakles’in işlerini anlatan yüksek kabartmalar taşır.Orta Çağ Beyşehir’iAnadolu Selçukluları döneminde BeyşehirSelçuklu dönemi göl kıyısında bir saray çevresi oluşturdu ve daha sonraki Orta Çağ kentinin temellerini hazırladı.Orta Çağ Beyşehir’iKubadabad SarayıKubadabad, Beyşehir Gölü’nün güneybatı kıyısındaki kazılmış on üçüncü yüzyıl Selçuklu saray külliyesidir.Orta Çağ Beyşehir’iKubadabad çinileriKubadabad kazılarından çıkan çiniler, Anadolu Selçuklu saray sanatının çok zengin görsel belgeleridir.Orta Çağ Beyşehir’iKız Kalesi AdasıKız Kalesi, Kubadabad saray çevresinin karşısında Orta Çağ kalıntıları bulunan adadır.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğullarıEşrefoğulları, on üçüncü yüzyıl sonu ile on dördüncü yüzyıl başında Beyşehir merkezli Anadolu beyliğidir.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğlu Süleyman BeySeyfeddin Süleyman Bey, Eşrefoğulları Beyliği’ni kurup Beyşehir’i merkez yapan hükümdardır.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğlu CamiiEşrefoğlu Camii, Beyşehir’in on üçüncü yüzyıl sonu ahşap direkli ulu camisi ve UNESCO Dünya Mirası alanının parçasıdır.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğlu Külliyesi ve İçerişehirCami, çarşı, hamam, dinî yapılar ve surlar Beyşehir İçerişehir’de Orta Çağ kent çekirdeğini oluşturdu.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğlu Camii vakfiyesiEşrefoğlu Süleyman Bey vakfiyesi, camiye ayrılan kaynakları kaydeder ve Orta Çağ kurumlarına bakış sağlar.Orta Çağ Beyşehir’iBeyşehir BedesteniBedesten, Beyşehir’in tarihî İçerişehir çekirdeğindeki kapalı çarşı yapısıdır.Orta Çağ Beyşehir’iİsmail Ağa Medresesiİsmail Ağa Medresesi, Beyşehir Eşrefoğlu Camii yanındaki daha geç Orta Çağ eğitim yapısıdır.Orta Çağ Beyşehir’iBeyşehir surları ve Kale KapısıBeyşehir’in Orta Çağ savunma yapılarından kalan parçalar arasında Kale Kapısı bulunur.Orta Çağ Beyşehir’iBayındır CamiiBayındır Camii, kitabesiyle 1365’e tarihlenen Beyşehir ilçesindeki ahşap direkli kırsal camidir.Orta Çağ Beyşehir’iBeyşehir Selçuklu halı parçalarıEşrefoğlu Camii’nde kaydedilen halı parçaları, Orta Çağ Anadolu dokumacılığının önemli tanıklarıdır.Orta Çağ Beyşehir’iI. Alâeddin KeykubadI. Alâeddin Keykubad, Beyşehir Gölü kıyısındaki Kubadabad sarayını yaptıran Anadolu Selçuklu sultanıdır.Orta Çağ Beyşehir’iSâdeddin KöpekSâdeddin Köpek, Kubadabad’ın yapımıyla ilişkili Selçuklu saray görevlisiydi.Orta Çağ Beyşehir’iEmir İsmail Ağaİsmail Ağa, adı Beyşehir’de medrese ve mezar kayıtlarında yaşayan daha geç Orta Çağ emiridir.Orta Çağ Beyşehir’iSeyyid HârunSeyyid Hârun, komşu Seydişehir’in Orta Çağ kuruluş geleneğiyle ilişkilendirilen dinî şahsiyettir.Osmanlı dönemiOsmanlı döneminde BeyşehirBeyşehir on dördüncü ve on beşinci yüzyıllarda bölgesel güçler arasında el değiştirdi; 1466’dan sonra kalıcı olarak Osmanlı yönetimine girdi.Osmanlı dönemiOsmanlı Beyşehir’inde nüfusHane defterleri, sonraki sayımlar ve göç kayıtları kentle geniş kaza çevresindeki değişimi gösterir.Peyzaj ve gölBeyşehir Gölü adalarıBeyşehir Gölü adalarında saray yapıları, topluluklar, çalışma alanları ve ekolojik yaşam alanları bulunmuştur.Osmanlı dönemiBeyşehir’de Çeçen ve İnguş muhacirlerÇeçen ve İnguş aileler geç Osmanlı göçü sırasında Beyşehir kazasına yerleşti; mahallelerde ve mezar taşlarında iz bıraktı.Yakın dönemTaş Köprü ve Beyşehir regülatörüTaş Köprü, Beyşehir Gölü çıkışındaki yirminci yüzyıl başı geçidi ve su regülatörüdür.Yakın dönem1910–11 Beyşehir Gölü taşkınları1910 ve 1911’de yükselen sular Beyşehir Gölü çevresindeki yerleşimlerle tarım alanlarını ve geniş Konya Ovası’nı etkiledi.Osmanlı dönemiI. Dünya Savaşı’nda Beyşehir’e sürgünlerOsmanlı makamları I. Dünya Savaşı’nda bazı yabancı uyruklular için Beyşehir’i zorunlu ikamet yeri olarak kullandı.Yakın dönemBeyşehir’de enterne edilen Alman denizcilerII. Dünya Savaşı sırasında Türkiye’ye geçen Alman denizaltı personeli Beyşehir’de enterne edildi.Yakın dönemBeyşehir’in Sesi gazetesiBeyşehir’in Sesi, 1960’larda Konya’daki öğrenciler tarafından hazırlanan kısa ömürlü yerel gazeteydi.Yakın dönemHuğluHuğlu, metal işçiliği ve av tüfeği imalatıyla tanınan Beyşehir ilçesindeki dağ yerleşimidir.Bölgesel yerlerDerebucakDerebucak, dağ yerleşimleriyle Beyşehir havzasını Akdeniz yönündeki yollarla bağlayan komşu ilçedir.Bölgesel yerlerSeydişehirSeydişehir, Beyşehir’in güneyindeki antik yollar ve Orta Çağ siyasal tarihiyle bağlantılı komşu kenttir.Yakın dönemAli AkkanatAli Akkanat, Beyşehir doğumlu eğitimci, girişimci ve hayırseverdir; çalışmaları ilçeyle Almanya arasında bağ kurmuştur.Antik ÇağBeyşehir çevresinde ilk arkeoloji araştırmalarıSeyahat, yazıt kaydı ve arkeolojik yüzey araştırmaları, bölgenin antik tarihinin incelenme biçimini zamanla değiştirdi.Orta Çağ Beyşehir’iHamîdoğulları ve BeyşehirEşrefoğulları’nın yıkılışından sonra Beyşehir’e hâkim olan Hamîdoğulları, göl kentini güneybatı Anadolu’daki daha geniş bir siyasal mücadelenin içine soktu.Orta Çağ Beyşehir’iKaramanlı-Osmanlı sınırında BeyşehirBeyşehir, on dördüncü yüzyıl sonundan on beşinci yüzyıl ortasına kadar Karamanoğulları ile Osmanlılar arasındaki mücadelede defalarca el değiştirdi.Orta Çağ Beyşehir’iTimurtaş ve Eşrefoğulları’nın sonuDemirtaş olarak da yazılan Timurtaş, 1326 harekâtıyla Beyşehir’deki Eşrefoğlu Beyliği’ni sona erdiren İlhanlı valisiydi.Antik ÇağBeyşehir’in Hitit dönemiEflatunpınar ile Fasıllar, Beyşehir havzasını Geç Tunç Çağı Hitit dünyasının anıtsal peyzajına bağlar.Topluluklar ve kültürBeyşehir yöresinde halk kültürüBeyşehir, Hüyük ve Derebucak çevresinden derlenen âdetler aile olaylarını, mevsimlik işleri ve anlatıcılığı gösterir.Topluluklar ve kültürBeyşehir ilçesinde tarımYüksek havza, ekilebilir düzlükler ve göl suyu, mevsimsel sınırları olan karma bir kırsal ekonomi oluşturur.Topluluklar ve kültürBeyşehir ilçesinde hayvancılık ve balıkçılıkSürü, süt üretimi ve göl balıkçılığı arazi kullanımı, ırklar ve göl ekolojisiyle birlikte değişti.KişilerBeyşehirli bilginler ve öğretmenlerBeyşehir’in düşünce ve eğitim tarihi beylik himayesinden Osmanlı dinî öğretimine ve modern üniversitelere uzanır.Yakın dönemMillî Mücadele’de BeyşehirBeyşehir’de 1919’da erken bir Kuvâ-yı Milliye ağı kuruldu; yöre, bağımsızlık hareketine insan ve malzeme sağladı.Yakın dönemErken Cumhuriyet döneminde Beyşehir kurumları1923–1960 arasında belediye hizmetleri, sağlık, adliye, dernekler ve iletişim ağları Beyşehir’i yeniden biçimlendirdi.Mimari mirasBeyşehir’in geleneksel evleriGeç Osmanlı ve erken Cumhuriyet evleri, göl çevresindeki konut planlarını, ahşap işçiliğini, taş ve kerpiç kullanımını gösterir.Topluluklar ve kültürBeyşehir ve çevresinde hasırcılıkGöl kıyısındaki bitkilerden hasır dokumak, sulak alanları ev ekonomisine ve kadınların toplumsal yaşamına bağladı.TarihBeyşehir’de eğitimBeyşehir’de eğitim, vakıf destekli Orta Çağ kurumlarından Osmanlı reformlarına, köy okullarına ve yükseköğretime uzanır.Orta Çağ Beyşehir’iEşrefoğlu HamamıEşrefoğlu Hamamı, Beyşehir’deki Eşrefoğlu Camii’ni destekleyen 13. yüzyıl sonu vakfının günümüze ulaşan yapılarındandır.Orta Çağ Beyşehir’iDemirli MescitDemirli Mescit, kitabesi ve sonraki kayıtları ibadet ile eğitimi ilişkilendiren küçük bir Beyşehir yapısıdır.Antik ÇağAtlıkaya Kabartması ve Lukyanus KitabesiFasıllar yakınındaki Atlıkaya’da Roma dönemine tarihlenen at kabartması ile Lukyanus için yazılmış Grekçe anıt yazıtı bulunur.Yakın dönemÜzümlü ve Beyşehir silah sanayisiÜzümlü, Beyşehir ilçesinin av tüfeği ve ilişkili imalat kümelenmesiyle bağlantılı yerleşimlerinden biridir.